Voorzaaien februari

Het voordeel van het zelf zaaien van planten is dat het veel goedkoper is. Met een klein zakje zaad kun je heel veel plantjes kweken. Daarnaast is het leuk om te doen, om te zien dat er uit zo’n klein zaadje een plantje groeit.

Voorbeelden van zaden kun je in februari al binnen kunt voor zaaien:

Kapucijners, blauwschokkers

Groot kaasjeskruid

Kardoen

Kattensnor

Tabaksplant

Nog meer groente die je kunt voor zaaien:

  • Aubergine – in februari binnen, bij 20-25 graden. Uitplanten vanaf maart tot begin mei. Aubergine is een lastige kiemer. Het helpt om de zaden eerst op vochtig keukenpapier te laten kiemen. Als er kleine kiempjes zichtbaar zijn, kunnen de zaden verplaatst worden naar het zaaibakje of de potjes.
  • Erwten – vanaf half januari. Wanneer de plantjes in de loop van maart 5-8 cm zijn kunnen ze buiten gezet worden. Oogst juni-augustus.
  • Rucola – februari – maart. Buiten van maart tot in de herfst. Heeft in de zomer een snellere schietneiging.
  • Tuinbonen – in februari. Afstand houden bij uitplanten. De oogsttijd van tuinbonen is kort (een week), daarom is het handig meerdere keren te zaaien.

 

 

 

 

 

 

Samenwerking met Wellant College in Montfoort

wellantSinds maart werkt Eetbaar IJsselstein samen met het Wellant College in Montfoort, met leerkracht Martijn Kroon. Hij geeft allerlei educatieve lessen aan zijn leerlingen, waaronder het opkweken van diverse soorten planten.

Het resultaat van deze lessen, stekjes in allerlei soorten en maten, krijgt Eetbaar IJsselstein om dit in de kruidentuin te planten, of in het vrijdagmiddag kraampje op het museumplein te ruilen of verkopen.

Zo heeft Eetbaar IJsselstein al een krat pompoenstekken en tomatenstekken ontvangen. In ruil voor zaden is het Wellant College nu bezig met onder andere oost-indische kers, zonnebloemen, grootbloemige lavatera en amarant. De stekken van deze planten zullen grotendeels in de kruidentuin geplant worden, en zijn ook deels voor het kraampje bestemd.

Project 8 – Wellant College Montfoort

Voorzaaien planten in februari en maart

Als het buiten nog aan de koude kant is, is het een goed idee om alvast te beginnen met voorzaaien van sommige planten, zodat je in maart/april al zaailingen hebt om in de volle grond te zetten.

Op de Eetbaar IJsselstein bijeenkomst van 27 januari 2014 hebben de deelnemers een zaaikistje en zaad van diverse kruiden meegenomen om thuis voor te zaaien. Hopelijk krijgen we op deze manier ook planten voor in de Historische Kruidentuin die op 30 maart 2014 opent.

Maria heeft de eerste foto’s ingestuurd waarop te zien is dat het zaad flink aan het ontkiemen is:

Gezellige bijeenkomst Eetbaar IJsselstein op 27 januari 2014

Het was een gezellige bijeenkomst vanavond in Dantes vriendjes met Eetbaar IJsselstein met oude en ook 4 nieuwe gezichten. Niet iedereen kon erbij zijn – hopelijk volgende keer weer! We hebben weer stappen gezet met de nieuwe projecten en kunnen met 4 projecten gaan starten.

Dit was de eerste algemene bijeenkomst voor Eetbaar IJsselstein als stichting. Hierdoor zijn we aanspreekbaar als rechtspersoon voor andere organisaties en wordt het makkelijker om sponsors te vinden. Clarie introduceerde het nieuwe stichtingsbestuur van Eetbaar IJsselstein met Ben Schuurman als penningmeester, Gerrie Evers als secretaris en haarzelf als voorzitter.

Ben vertelde over hoe we het gaan aanpakken met Projecten, dat we daar spelregels bij hebben en iedereen die dat wil een bij Eetbaar IJsselstein passend project in kan dienen. Afhankelijk van  de benodigde deelnemers en het benodigde budget kijken we hoe en wanneer het project in te passen is.

Deze avond hebben we als bestuur vier projecten ingediend:

  1. Project Historische Kruidentuin Vestingsplantsoen inrichten/onderhouden/activiteiten, zie bericht
  2. Project Opening Historische Kruidentuin op 30 maart 2014, zie bericht
  3. Project NLdoet in Historische Kruidentuin op 22 maart 2014, zie bericht
  4. Stand bij Vrouwen&IJsselstein op Internationale vrouwendag op 8 maart in Theater Pantalone

Bij elk van de projecten gaan diverse deelnemers van start.

Daarna hebben we met z’n allen gekeken naar zaaikistjes die Ben gemaakt had en 4 soorten zaden die Clarie verdeeld had in kleine ‘porties’ om te gaan voorzaaien voor de kruidentuin. We hopen daardoor weer wat extra aanplant te krijgen voor de kruidentuin.

De volgende Eetbaar IJsselstein bijeenkomst is maandagavond 24 februari 2014.

Een impressie van een deel van de avond:

IMG_4301 IMG_4298 IMG_4297 IMG_4296 IMG_4295

Grote engelwortel

Grote engelwortel (Angelica archangelica) is een twee- tot meerjarig kruid, een inheemse plant.  Het is een aromatische, geneeskrachtige plant met grote bolvormige, groenachtig- witte bloemschermen. De stengels zijn hol. De bloemen trekken heel veel insecten aan. Op een zonnige standplaats met lichte schaduw gedijt de plant goed, zeker als de grond vochtig en voedzaam is, liefst licht zuur.  Grote engelwortel kan tot 2 meter hoog worden en is daarmee een imposante plant in de tuin. Het is een sterke plant die geen speciale verzorging nodig heeft. De plant is goed bestand tegen de kou. (De gewone engelwortel, Angelica sylvestris) is een verwante soort die wel in het wild wordt aangetroffen. Medicinaal is hij minder krachtig.)

Vermeerderen

De plant is makkelijk te kweken door scheuren, uitplanten of zaaien.

Vanaf maart kan Grote engelwortel gezaaid worden.  Als je zelf zaad oogst, kun je dit het beste direct weer uitzaaien, in de herfst, of anders in het vroege voorjaar. De kiemkracht van het zaad loopt snel terug. Verplant de zaailingen als ze nog klein zijn, anders is het resultaat minder goed.

Na de bloei sterft de plant af. Als je de bloemen verwijdert vlak voordat ze rijp zijn, dan gaat de plant nog een jaar. mee. 

Oogsten

Grote engelwortel bloeit in juni-juli, dat is ook de tijd om de stengels te plukken, hoewel dat ook in april en mei kan. Het blad kun je in mei of juni oogsten.  Oogst van de wortels kan in de herfst van het tweede jaar. De wortels kunnen het beste droog op een beetje warme plaats, in blikken, bewaard worden. In gedroogde vorm behouden wortel en blad jarenlang hun geneeskracht en kun je er kruidenthee of een aftreksel van maken.

Tips voor gebruik:

In de keuken:

  • Dit kruid is zoeter dan de meeste kruiden en heeft vele toepassingen in de keuken. Het wordt wel het belangrijkste keukenkruid genoemd.
  • Alle delen van de plant kunnen gebruikt worden vanwege hun geur.
  • De jonge stengels kunnen als groenten gebruikt worden.
  • Engelse gewoonte: vlees zoeten met engelwortel
  • Engelse gewoonte: gesuikerde groene stengels ter versiering op een cake of toetje leggen
  • Met rabarber meekoken waardoor de zurige smaak opgeheven wordt en er een lekker bijsmaakje ontstaat
  • Rauw zijn de stengels ook erg lekker
  • Bladeren kun je als selderij eten
  • In sommige landen worden de wortels als groente gegeten
  • De zaadjes kun je voor de geur (in bijvoorbeeld geurzakjes) of de smaak gebruiken
  • Het zaad wordt in de drankindustrie gebruikt om likeur smaak te geven, zoals Chartreuse. Ook de parfumindustrie past het toe.

Geneeskrachtig:

  • Engelwortel is stimulerend en goed voor de spijsvertering. Ze voorkomt gasvorming in de darmen en werkt tegen oprispingen en winderigheid.
  • Als kruidenthee is het een uitstekend krampwerend middel.
  • Werkt slijmoplossend.
  • Engelwortelolie wordt als massagevloeistof tegen reumatiek gebruikt.

 

Recepten

Aftreksel

20 gram gemalen wortel of 15 gram zaad overgieten met 1 liter kokend water. Hier maximaal 1 kopje per dag van drinken vanwege de sterk stimulerende werking.

 

 

Groot kaasjeskruid

 

Groot kaasjeskruid (Malva sylvestris) is een geurkruid en een geneeskrachtig kruid met verzachtende, helende eigenschappen. Het is een inheemse plant. Het is een sterk uitgroeiende, vertakte plant met grote donkerviolette bloemen. De zaaddoosjes lijken op kaasjes waarin de schijfvormige zaden plat tegen elkaar in een ronding zitten. De plant kan 100 cm hoog worden.  De plant is eenjarig. De plant vraagt zonnig-lichte schaduw en losse, voedzame grond. Ook houdt de plant van vochtige, stikstofrijke grond.

Het is een bijenplant. Word gebruikt als snijplant.

Vermeerderen

Groot kaasjeskruid kan in maart binnen voorgezaaid worden en in april ter plaatse. De plant kan makkelijk van zaad worden gekweekt.

Oogsten

De bloeitijd is van juni – september. Oogsten van bladeren en planten kan het beste in juni, voor de plant in volle bloei staat. Deze snel laten drogen in de schaduw, dan blijft de kleur van de bloemen behouden. Bij terugsnijden van de plant in juni kan een 2e keer geoogst worden in september.

Tips voor gebruik:

In de keuken

  • De plant kan worden gekookt en gebruikt als groente.

Medicinaal

  • De bladeren en bloemen werden vroeger gebruikt in kompressen op wonden.
  • Een aftreksel van bladeren en bloemen werd gedronken tegen hoest.

Lees meer over eetbare bloemen