Tuin klussen in september

Welke klussen zijn er nog te doen in de Eetbare Siertuin in september?

De zomer loopt ten einde, maar nog niet helemaal. Zeker de laatste jaren is het in september nog vaak mooi weer, met behaaglijke temperaturen. De planten profiteren daar van mee, mits ze genoeg water hebben.

Wat wij doen deze maand:

Oogsten

Deze maand zij er bij ons onder andere kerstomaatjes, gele en rode frambozen, nog wat aardbeien (doordragende), druiven, courgettes en patissons te oogsten. En snijbiet, veel snijbiet. Ook de palmkool is al oogstbaar.

Wat kruiden betreft is de Franse dragon nu het beste te oogsten en te drogen – deze verdwijnt in de winter.  Ook is er nog blad van de knoflook bieslook en bloemetjes.  Salie, laurier en rozemarijn zijn er nog, olijfkruid, majoraan en bonenkruid. De citroenmelisse die eerder in het jaar gesnoeid is staat er nu weer fris bij.

Snoeien

Een aantal kruiden hebben er baat bij om ze wat terug te snoeien, zoals lavendel en bonenkruid.

Ook de Kokardebloem snoeien we terug, ook al staat deze nog in bloei. De plant bloeit al heel lang, en nu snoeien maakt de plant sterker.

Zaden verzamelen

Het leuke van tuinieren is dat je veel planten op een of andere manier zelf kunt vermeerderen. Zaden verzamelen en uitzaaien is een van die manieren. Wij verzamelen ook zaden om deze te verkopen aan andere Eetbare Siertuin liefhebbers en zo wat inkomsten te genereren voor onze tuinen.

In september kun je bijvoorbeeld zaden verzamelen van Cosmea, Knoflook bieslook, Rode zonnehoed, Zonnebloem, Leeuwenbekje, Goudsbloem, Afrikaantjes en Rudbeckia.

Vaste planten delen

Een tweede manier om planten te vermeerderen is het delen van vaste planten. De nieuw verkregen planten kun je desgewenst op andere plekken in de border zetten. Het najaar is een goede tijd om vaste planten die er aan toe zijn te delen. De grond is nog warm, en de nieuw gedeelde plantjes kunnen nog een tijdje verder uitgroeien en wortels vormen voordat het winter wordt.

De meeste vaste planten kun je delen. Het is een goed idee om dat elke paar jaar te doen, en zeker als je ziet dat de plant in het midden kaler wordt. Dat betekent namelijk dat de groeikracht aan het afnemen is. Een vaste plant die een pol vormt groeit vanuit de kern steeds verder uit en als je deze in stukjes verdeelt dan vormt elk deel weer een verse nieuwe plant. Ook bodembedekkers kun je in stukken verdelen.  Het hart van de plant, het oudste deel, wordt niet meer gebruikt omdat dit weinig groeikracht meer heeft. (Struikvormige planten kun je niet op deze manier verdelen.)

Om de plant te delen graaf je deze (ruim) uit en verdeel je deze met behulp van een spa in stukken. Planten met losse wortels kun je soms ook met de hand scheuren.

Kleinere planten kun je ook met een schepje verdelen. Er zijn zelfs speciale schepjes voor met een v-snede.

Van de nieuwe plantjes kun je het beste wat van de stengels en het blad afknippen, dan heeft de plant meer kans om ‘bij te komen’ voordat je ze weer in de grond zet.  Hoe meer blad er aan de plant zit, hoe meer de plant te verzorgen heeft. Dat kost de plant kracht, die nu nodig is om nieuwe wortels te vormen. Het is goed om de eerste tijd na het planten water te geven.

Planten die wij dit najaar delen zijn onder andere vrouwenmantel, phlox, rood duizendblad en geranium.

Prijswinnaar stekjesmarkt

rpt

Tijdens de Stekjesmarkt was er een prijsvraag “wie raadt hoeveel centen er in de pot zitten”.  De prijzen waren ter beschikking gesteld door de standhouders van de markt. Lees meer over de markt.

In de pot zaten 113 centen. De 1e prijs gaat naar Peggy Adema, die het aantal precies goed raadde. De 1e prijs was een vogelhuisje.

Alle prijswinnaars zijn inmiddels bekend en hebben bericht ontvangen over hun prijs.

De TOP 3 van prijswinnaars:

1e prijs 113 Peggy Adema Vogelhuisje
2e prijs 115 Enna van der Brand Appelmoes (zonder toegevoegde suiker)
3e prijs 109 B.W. Haaksman Peuterpuzzel
109 W. Murk Knuffel

September | zaden verzamelen | Cosmea

Cosmea (Cosmos bipinnatus) bloeit nog volop, en doet dat meestal tot in oktober. De plant kent een lange bloei: vanaf juli. Dat is fijn voor de bijen en vlinders, want die zoeken de cosmea graag op. Cosmea houdt niet van natte voeten en staat graag in de zon. Door het fijne blad heeft cosmea in de tuin een luchtig uiterlijk, ook al wordt deze zo’n 70-80 cm hoog.
De plant heeft sierwaarde in de tuin, en is ook een mooie snijbloem die ongeveer een week in de vaas staat.
Nu in september kun je ook zaden oogsten van Cosmea. Dat is heel makkelijk en leuk om te doen. Je kunt de plant natuurlijk ook ter plekke zichzelf uit laten zaaien, maar als je wat zaad oogst kun je de plant in april ook op andere plekken uitzaaien of zaden weggeven. Cosmea is eenjarig. Als Cosmea uitgebloeid is dan blijven er uiteindelijk lange, smalle zwarte zaden over die je zo van de kop afplukt. Als je ze aanraakt dan vallen ze er makkelijk af. Je kunt de zaden na het oogsten het beste nog een paar dagen laten drogen en daarna donker en droog bewaren.

Cosmea in de Hooghe Camp tuin

Najaars stekjesmarkt was zonnig, relaxed & sfeervol

Afgelopen zondag hielden we voor het eerst in het najaar een stekjesmarkt. We hadden stekjes & zaden in de aanbieding uit de Historische Kruidentuin en Hooghe Camp tuin van Eetbaar IJsselstein, er waren stekjes van Proeftuin Poortdijk en Kruidentuin Maria van Eiteren, Klimaatneutraal IJsselstein was er met gratis krokusbolletjes en met info over sedum daken en eco munt en Sandra van Met Pit, zoet en zuur was er met heerlijke producten. Mw van Doornik – alias het appelmoesvrouwtje van Zenderpark – kwam appelmoes brengen om weg te geven.

Met een heerlijk zonnetje, sfeervolle muziek van saxofoonkwartet LaFocaraccia was het goed toeven op het grote grasveld naast de Hooghe Camp tuin. We hadden gezorgd voor strenge corona maatregelen maar dat was geen inbreuk op de sfeer. Het terrein is zo groot dat iedereen de ruimte had. De bezoekers waren relaxed en geduldig, op zoek naar leuke nieuwe planten voor in de tuin. September is een hele goede maand om stekken van vaste planten in de tuin te zetten – ze kunnen in de warme grond alvast extra wortels vormen en komen dan volgend voorjaar extra vroeg in bloei. Bijvoorbeeld vrouwenmantel, rode zonnehoed en knoflookbieslook waren in trek. Iedereen kon genieten van het heerlijke zonnetje en de tijd nemen om te kijken wat er aangeboden werd.

Als standhouders hebben we ook genoten van de middag – we denken dat de najaars stekjesmarkt een blijvertje wordt.

~ Clarie


Grote foto’s staan op onze Facebook pagina.

Zenderstreeknieuws: “De appels zijn rijp” – Appelpluk op de voorpagina

Hoe leuk is dat! De Appelpluk van afgelopen zondag heeft de voorpagina van de veelgelezen Zenderstreeknieuws gehaald.

Tekst:

IJSSELSTEIN – Net als voorgaande jaren organiseerde Eetbaar IJsselstein de Appelpluk, om de IJsselsteinse fruitbomen in het openbaar groen te ontdoen van de rijpe vruchten. De belangstelling was zo groot, dat er als gevolg van de coronamaatregelen zondag in twee shifts door jong en oud geplukt werd aan het Wereldomroeppad. Eetbaar IJsselstein zorgde voor gezellige livemuziek tussen de bomen en – in samenwerking met Wijktuin Achterveld – voor twee persen en een aantal schillers, om de geplukte appels direct te verwerken tot sap of appelmoes, die ter plekke geproefd kon worden. En daar maakten velen gebruik van. Foto: Lysette Verwegen

 

Geslaagde Appelpluk 2020 met Eetbaar IJsselstein en Wijktuin Achterveld

Foto impressie:

Sinds 2013 houdt Eetbaar IJsselstein jaarlijks een Appelpluk in het openbaar groen, sinds 2018 samen met Wijktuin Achterveld. Dit jaar waren de appels al vroeg rijp en konden we al vroeg in september plukken.

Voor het eerst hebben we vanwege corona de deelnemers in twee groepen verdeeld die elk een uur konden plukken. Na aanmelding en informatie over hoe je het beste appels plukt konden de plukkers aan de slag. Wie wilde kon ook een appelplukker bij ons lenen.

Er waren veel families vandaag met kinderen – het is ook een leuke buitenactiviteit.

De feestvreugde werd nog verhoogd door de sfeervolle muziek van Els en Marijke, die beiden op trekharmonica speelden tijdens de pluk.

Rob en Agnes van Wijktuin Achterveld hadden gezorgd voor een sap pers zodat wie dat wilde ook appelsap mee naar huis kon nemen. De belangstelling daarvoor was groot.

Christa en haar zus hielpen bij de appelschillers waarmee je snel in een keer een appel kunt schillen, van klokkenhuis ontdoen en in schijfjes snijden. Met suiker & kaneel erop een lekkernij.

Het was een heel geslaagde en vrolijke Appelpluk met heerlijk weer.

Met dank aan vrijwilligers Marijke, Thecla, Christa en haar zus, Rob, Agnes, Willem en Frank en muzikanten Els en Marijke.

Welmoed en Clarie

Bekijk foto’s op onze Facebook pagina EetbaarIJsselstein

Najaars Stekjes- en zadenmarkt in IJsselstein

foto markt fbEetbaar IJsselstein houdt samen met anders IJsselsteinse tuinen voor het eerst een stekjesmarkt in het najaar. Voor 21 september kun je nog veel meerjarige, tweejarige en winterharde eenjarige planten in de tuin zetten of zaaien. De planten hebben dan het jaar erop een voorsprong en zullen vroeg bloemen geven. Dit is een voordeel voor insecten zoals bijen, en leuk voor jezelf als de tuin al vroeg in bloei is.

Locatie: op het grote grasveld naast de Hooghe Camp tuin, zie routebeschrijving. Daar hebben wij de ruimte om aan de corona regels te voldoen. Wij vragen ook bezoekers van de stekjesmarkt om zich te houden aan de regels van thuis blijven bij verkoudheid, 1,5 meter afstand houden en handcontact vermijden. aanmelding bezoeker (lezen, downloaden of afdrukken)

Een het wordt een gezellige markt met extra’s:

Deelnemers van de stekjesmarkt:

Appelpluk – zondag 6 sept 2020 van 14-16 uur

Kom ook een appeltje plukken! Je neemt ze daarna zelf mee naar huis. Er kan ook appelsap geperst worden of een appeltje geschild met snelle appelschillers.

Organisatie door vrijwilligers van Eetbaar IJsselstein met hulp van vrijwilligers van Wijktuin Achterveld/Groenvliet – Groen Trefpunt.

Neem zelf een fruitplukker of een trapje mee, anders kun je niet bij de appels. Er zijn beperkt fruitplukkers beschikbaar.

Nieuwtje: tijdens de Appelpluk is er sfeervolle live muziek van een groepje dames met trekharmonica. Zij hebben laatst gespeeld in de Historische Kruidentuin, en het was prachtig. 

Aanmelding kan via info@eetbaarijsselstein.nl – je ontvangt dan nadere informatie en 1 dag van te voren krijg je de locatie van dit jaar te horen.

We vragen iedereen om rekening te houden met de corona regels.

Bij slecht weer wordt de appelpluk verplaatst.